Yeni araştırmalar, evrenin görünür hâle gelmesinin büyük galaksilerden değil, çok sayıda küçük ve sönük galaksinin yaydığı radyasyon sayesinde gerçekleşmiş olabileceğini ortaya koydu. Bu bulgu, kozmolojideki en eski gizemlerden birine ışık tutuyor.
Bilim insanları, evrenin ne zaman ve nasıl “aydınlandığı” sorusuna yeni bir cevap buldu. Uzun süredir tartışılan bu süreç, Cosmic Dawn (Kozmik Şafak) olarak bilinen dönemde gerçekleşti. Bu dönemde ilk yıldızlar ve galaksiler oluşarak çevrelerine yoğun radyasyon yaydı.
Big Bang sonrası evren, başlangıçta yoğun ve sıcaktı. Serbest elektronlar ışığı sürekli saçtığı için ortam opaktı. Atomların oluşmasıyla birlikte evren soğusa da henüz ışık kaynakları mevcut değildi; bu dönem kozmik karanlık çağlar olarak adlandırılıyor.
İlk yıldızların doğuşuyla birlikte yayılan yüksek enerjili ışınım, hidrojen atomlarından elektronları kopardı. Bu sürece Reionization deniyor. Bu aşamanın ardından ışık serbestçe yayılabildi ve evren görünür hâle geldi.
Evrenin Işığı Küçük Galaksilerden Geldi
Yeni çalışma, James Webb Space Telescope ve Hubble Space Telescope verilerine dayanıyor. Araştırmacılar, kütleçekim merceklemesi sayesinde uzak evrenin detaylı şekilde incelenebildiği Abell 2744 kümesini analiz etti.
Önceki teoriler, evreni yeniden iyonlaştıran ana gücün dev galaksiler veya süper kütleli kara delikler olduğunu öne sürüyordu. Ancak yeni bulgular, farklı bir tabloyu ortaya koyuyor.
Araştırmaya göre erken evrende, küçük ve sönük cüce galaksiler çok daha yaygındı. Bu galaksiler, büyük galaksilerden yaklaşık 100 kat daha fazlaydı ve beklenenden çok daha fazla yüksek enerjili radyasyon üretiyorlardı.
Araştırmada yer alan astrofizikçi Hakim Atek, bu küçük galaksilerin “boyutlarına rağmen son derece üretken” olduğunu ve kolektif etkilerinin evrenin durumunu değiştirebileceğini” vurguladı.
Küçük Galaksiler Paradigmayı Değiştirebilir
Yeni bulgular, evrenin görünür hâle gelmesinin birkaç büyük yapıdan değil, çok sayıda küçük galaksinin kolektif etkisiyle gerçekleşmiş olabileceğini gösteriyor. Bu yaklaşım, kozmolojideki mevcut modellerin yeniden değerlendirilmesine kapı aralayabilir.
Araştırma şu an için tek bir gökyüzü bölgesiyle sınırlı. Bilim insanları, aynı modelin evrenin diğer bölgelerinde de geçerli olup olmadığını test etmeyi planlıyor.
Yine de elde edilen sonuçlar, evrenin karanlıktan aydınlığa geçişine dair en net tabloyu sunuyor.
Fotoğraf Kaynak:https://gazeteoksijen.com/bilim-ve-teknoloji/en-eski-gizemlerinden-biri-cozuldu-evren-ilk-ne-zaman-gorunmeye-basladi-271065
Haber Giriş: 04.04.2026 13:03
